Syria: na biblijnym szlaku

Ikona malowana ręką św. Łukasza.

Po chwili odpoczynku obieramy sobie za cel miasteczko Saidnaya. Na miejscu wchodzimy do kawiarenki, aby coś zjeść i napić się kawy. Podobnie jak Maaloula, Saidnaya jest nazywana miasteczkiem kościołów – nigdzie w Syrii nie ma ich tak wiele. Kwadratowe domy przyklejone do zboczy sprawiają wrażenie gigantycznych stopni. Nad ca- łością góruje okazały, przypominający twierdzę zespół klasztorny Deir Saidnaya, który jest drugim, po Jerozolimie, miejscem świętym Bliskiego Wschodu. Jednym z najcenniejszych skarbów klasztoru jest ikona Matki Bożej, na wpół ukryta za kotarami cyborium, którą otaczają w półmroku dziękczynne wota. Legenda mówi, że ikonę namalował św. Łukasz Ewangelista.

Powstanie klasztoru wiąże się z historią bizantyjskiego cesarza Justyniana I, który prowadząc swoje wojska prze- ciwko Persji, zatrzymał się w tych okolicach w poszukiwaniu wody i pożywienia. Ujrzał na skale łanię, w którą wycelował łuk. Strzała nie trafiła jednak w zwierzę, a z miejsca, w którym upadła, wytrysnęło źródło, natomiast łania przemieniła się nagle w ikonę Matki Boskiej, która zabroniła cesarzowi zabić łanię, oraz nakazała w miejscu tym zbudować kościół. Ponieważ architekci nie mogli wspólnie ustalić projektu świątyni, Matka Boska ponownie ukazała się cesarzowi we śnie i podała mu wskazówki dotyczące budowy. Ściany klasztoru pokryte są rzędami starych ikon, wiele z nich pochodzi z V-VII w. Niestety, widoczne są jedynie srebrne obramowania obrazów. Malowidła są tak sczerniałe, że ich treść jest już nie do odczytania. Panuje półmrok, człowiek pozwala zmysłom wkroczyć w świat pierwszych chrześcijan.

Wychodząc na zewnątrz wraca do rzeczywistości.


Zwiedzając zarówno Maalulę, jak i Saidnaya odnosi się wrażenie, jakby człowiek przenosił się do całkiem innego świata, wrażenie to potęguje dodatkowo język, którym posługują się mieszkańcy tych miasteczek i wszechobecni brodaci mnisi różnych wyznań.. Wchodząc do tych przepięknych starych klasztorów cofamy się w czasie. Podróż przez Syrię to niesamo- wite przeżycie. Jest to kraina wspaniałych krajobrazów, zabytków i legend. Na każdym kroku napotykamy życzliwość i gościnność.
 

Na zakończenie chciałbym zacytować słowa Jana Pawła II, które wygłosił w czasie swojej pielgrzymki do Damaszku: „Gorąco pragnę, aby zwierzchnicy religijni oraz nauczyciele muzułmańscy i chrześcijańscy przedstawiali nasze dwie wielkie społeczności religijne, jako wspólnoty w pełnym szacunku dialogu, a nigdy jako wspólnoty w konflikcie. Istotne jest, aby młodzi uczyli się dróg poszanowania i porozumienia i aby nie nadużywali religii do szerzenia lub uzasadnienia nienawiści i przemocy. Przemoc niszczy obraz Stwórcy w Jego stworzeniach i nigdy nie należy jej uważać za owoc przekonań religijnych”.

Tekst Maher Hasan