Wdzydze Kiszewskie

Kaszubski Park Etnograficzny we Wdzydzach Kiszewskich jest najstarszym polskim muzeum na wolnym powietrzu. Tutejszy skansen został założony już w 1906 roku przez niezwykle zasłużone dla kultury kaszubskiej małżeństwo Teodorę i Izydora Gulgowskich. To właśnie oni zapoczątkowali na przełomie XIX i XX wieku odrodzenie kaszubskiej sztuki ludowej. Nie tylko badali jej korzenie, ale także inspirowali współczesnych rzemieślników do kontynuowania starych wzorów haftu, garncarstwa, meblarstwa czy plecionkarstwa. Początek muzeum wiąże się z kupnem przez Gulgowskich od miejscowego gospodarza XVIII-wiecznej chałupy podcieniowej, w której urządzono ekspozycję tradycyjnych sprzętów i wyrobów ludowych artystów. Niestety w 1932 roku pożar strawił chatę wraz z cennymi zbiorami. Jednak jeszcze przed II wojną światową udało się Teodorze Gulgowskiej odtworzyć kolekcję i zrekonstruować chatę.

Po wojnie skansen wzbogacał się o nowe obiekty, a największy rozwój nastąpił po 1970 roku. Obecnie na 22 ha eksponowane są zabytki architektury i budownictwa z terenów całych Kaszub i Kociewia, z wyłączeniem pasa nadmorskiego. Zabytkowe obiekty pogrupowane są w taki sposób, aby dać obraz tradycji poszczególnych części regionu: Kaszub Południowych, Środkowych, Północnych, Kociewia Polnego i Leśnego.

W sumie zgromadzono około czterdziestu obiektów, wśród nich: chałupy gburskie, zagrody chłopskie i drobnoszlacheckie, dworki, kościół, wiatraki, tartak, kuźnię i wiejską szkołę.

Wielką zaletą wdzydzkiego skansenu jest jego położenie w rozległym, malowniczym terenie, dzięki czemu udało się uniknąć przykrego wrażenia muzealnego nagromadzenia ściśniętych obok siebie zabytkowych obiektów. Tu zwiedzający mają rzeczywiście szansę odczuć charakter dawnej wsi kaszubskiej.

Muzeum – Kaszubski Park Etnograficzny
03-406 Wąglikowice, tel. 058 686 11 30, www.muzeum-wdzydze. gda.pl
Otwarte: XI–III: pon.–pt. 10–15; IV, IX: wt.–niedz. 9–16; V–VI: wt.–pt. 9–16, sob.–niedz. 10–18; VII–VIII: wt.–niedz. 10–18

Seria: Miasta dla ciekawych
Tytuł: Gdańsk
Autor: Jacek Friedrich