Mostar - perła Bałkanów
Piąte co do wielkości miasto w Bośni i Hercegowiny leży na południu kraju, w odległości 60 km od Adriatyku. Obszar dzisiejszego Mostaru zamieszkały był już 10 tys. lat temu. Najstarszy pisany dokument wspominający miasto pochodzi z XV w. Dziś to chorwacko-muzułmańskie miasto (ok. 48,29% Chorwatów i 47,43% Bośniaków, przy 3,45% Serbów), borykające się z trudną równowagą wspólnych rządów i dzielenia wszystkiego po równo. Swój wzrost Mostar zawdzięcza podbojowi otomańskiemu. Wcześniej centrum regionu stanowił oddalony o 20 km Blagaj. Nazwa miasta, wbrew pozorom, pochodzi z czasów jeszcze przed pojawieniem się popularnego kamiennego mostu - wywodzi się od strażników brzegu rzeki i krańców wcześniejszej konstrukcji, zwanych mostari.
Mostar - musisz tu przyjechać!
Piąte co do wielkości miasto w Bośni i Hercegowiny leży na południu kraju, w odległości 60 km od Adriatyku. Obszar dzisiejszego Mostaru zamieszkały był już 10 tys. lat temu. Najstarszy pisany dokument wspominający miasto pochodzi z XV w. Dziś to chorwacko-muzułmańskie miasto (ok. 48,29 proc. Chorwatów i 47,43 proc. Bośniaków, przy 3,45 proc. Serbów), borykające się z trudną równowagą wspólnych rządów i dzielenia wszystkiego po równo. Swój wzrost *Mostar *zawdzięcza podbojowi otomańskiemu. Wcześniej centrum regionu stanowił oddalony o 20 km Blagaj. Nazwa miasta, wbrew pozorom, pochodzi z czasów jeszcze przed pojawieniem się popularnego kamiennego mostu - wywodzi się od strażników brzegu rzeki i krańców wcześniejszej konstrukcji, zwanych _ mostari _.
Ewa Tyszkiewicz/if/pw
[
]( http://bezdroza.pl/ )
Mostar - musisz tu przyjechać!
Po 1482 roku Mostar stał się militarnym i ekonomicznym ośrodkiem otomańskim dla terytorium Hercegowiny. Zbudowano wspaniały kamienny most i rzemieślnicze (kowalskie) centrum starego miasta - Kujundžiluk - oraz kompaktową w porównaniu z innymi czarsziję. Zawijała tu wówczas większość karawan kupców dalmatyńskich i dubrownickich wyruszających w głąb kontynentu. Miejsce to po dziś dzień zachowało swój orientalno-handlowy charakter i klimat. XVI i XVII w. to czas budowy wielu meczetów oraz medresy.
Mostar - musisz tu przyjechać!
Tak jak w przypadku innych miast, tak i do Mostaru, wraz z przejęciem go przez Austriaków, doprowadzono kolej, a wraz z nią przybył zachodni styl życia i budowania. Powstały łaźnie, kolejne mosty, szkoły (np. gimnazjum), liczne chrześcijańskie obiekty sakralne (znajduje się tu m.in. siedziba biskupstwa *Mostar *- Duvno), zaczęto wydawać czasopisma.
Mostar - musisz tu przyjechać!
Podczas zawirowań w XX w. Chorwaci wielokrotnie próbowali przejąć kontrolę nad miastem (weszło ono m.in. w skład Banowiny czy Niezależnego Faszystowskiego Państwa Chorwackiego). Czasy titowskiej Jugosławii oznaczały dla miasta prosperitę i... wysoki procent mieszanych małżeństw.
Mostar - musisz tu przyjechać!
Podczas wojny domowej, po ogłoszeniu przez Bośnię niepodległości Mostar był oblegany przez 18 miesięcy. Armia bośniacka (Armija Bosne i Hercegovine, ABIH) i chorwacka (Hrvatsko Vijeće Obrane, HVO) walczyły ramię w ramię przeciw przemocy w większości serbskiej armii federacyjnej (JNA) ostrzeliwującej miasto ze wschodnich wzgórz.
Mostar - musisz tu przyjechać!
Zniszczono wtedy 12 meczetów (m.in. Karađoz-bega i Roznamed-ij-Ibrahim-efendiego), kościół katolicki z biblioteką z 50-tys. zbiorem, zakon franciszkanów. W odwecie spalono XIX-wieczną cerkiew Soborową. Po zwycięstwie strona chorwacka, bardzo dosłownie, zmieniła front. Wówczas to celowo zniszczono zabytkowy most i stosując czystki etniczne doprowadzono do głębokiego rozłamu w mieście i jego podziału na muzułmański wschodni brzeg i zachodni - chorwacki. Miasto wciąż jeszcze jest rekonstruowane.
Ewa Tyszkiewicz/if/pw
[
]( http://bezdroza.pl/ksiazki/balkany-bosnia-i-hercegowina-serbia-macedonia-kosowo-wydanie-5-praca-zbiorowa,bebbh5.htm )
Oficjalne wydanie internetowe Wydawnictwo Bezdroża: www.bezdroza.pl
