Od 1 stycznia 2006 r. dokumentem uprawniającym do świadczeń medycznych na terenie wszystkich państw członkowskich UE, EOG (Europejskiego Obszaru Gospodarczego) oraz w Szwajcarii jest Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ)
.
Wydawana w formie plastikowej karta EKUZ zastąpiła dotychczas obowiązujące papierowe formularze E 110, E 111, E 119 i E 128. Ubiegać się o nią mogą wszystkie osoby wyjeżdżające czasowo za granicę (turystycznie, w celu podjęcia studiów, służbowo oraz do pracy, o ile skierowane zostały przez polskiego pracodawcę), ubezpieczone we właściwej dla siebie instytucji krajowej (w przypadku Polski w NFZ).
Karta EKUZ zawiera podstawowe dane osobowe właściciela (imienną kartę muszą mieć także dzieci), numer identyfikacyjny instytucji, która wydała kartę, własny numer identyfikacyjny oraz datę ważności. Każde z państw UE/EOG wydaje kartę we własnym języku urzędowym. EKUZ upoważnia do bezpłatnego korzystania z wszelkich świadczeń zdrowotnych niezbędnych dla ratowania zdrowia i życia oraz wszystkich innych świadczeń medycznych umożliwiających kontynuowanie pobytu w danym kraju. EKUZ nie może być natomiast wykorzystana do realizacji poza granicami kraju zaplanowanych wcześniej zabiegów medycznych, nie obejmuje także usług prywatnych (działa tylko w placówkach powszechnego systemu ochrony zdrowia).
Osoby ubezpieczone, ale niemające EKUZ, powinny w razie potrzeby porozumieć się telefonicznie z oddziałem NFZ właściwym ze względu na miejsce zamieszkania. Oddział wystawi wtedy jednorazowy certyfikat zastępczy, który po przesłaniu faksem będzie podstawą do bezpłatnego skorzystania ze świadczeń medycznych. W pozostałych przypadkach wszystkie koszty związane z obsługą medyczną spadają na nas – o ich zwrot możemy się starać po powrocie do kraju (na podstawie zachowanych rachunków i dowodów zapłaty).
Więcej informacji – zob. http://www.nfz.gov.pl (na stronie znajdziemy także formularz wniosku o wydanie EKUZ). Osoby wybierające się w góry (zwłaszcza planujące uprawianie działalności sportowo-turystycznej o podwyższonym ryzyku – nurkowania, wspinaczki, speleologii itp.) powinny rozważyć wykupienie dodatkowej polisy ubezpieczającej od następstw nieszczęśliwych wypadków oraz akcji ratowniczej.
