Woliński Park Narodowy - czar wyspy z pogranicza
Wolin to jedyna w Polsce duża wyspa (265 km kw.), położona tuż przy granicy polsko-niemieckiej, przybrzeżna, od północy oblana wodami Bałtyku, od wschodu - cieśniną Dziwną i Zalewem Kamieńskim, od południa Zalewem Szczecińskim, od strony zachodniej zaś rozdzielona z polsko-niemiecką wyspą Uznam 16-kilometrową cieśniną Świną. Tak wpasowała się w bałtyckie wybrzeże, że turysta wjeżdżający na nią samochodem albo koleją jednym z mostów od wschodu lub zachodu może nie zorientować się w ogóle w jej wyspiarskim charakterze.
Wolin to jedyna w Polsce duża wyspa (265 km kw.), położona tuż przy granicy polsko-niemieckiej, przybrzeżna, od północy oblana wodami Bałtyku, od wschodu - cieśniną Dziwną i Zalewem Kamieńskim, od południa Zalewem Szczecińskim, od strony zachodniej zaś rozdzielona z polsko-niemiecką wyspą Uznam 16-kilometrową cieśniną Świną. Tak wpasowała się w bałtyckie wybrzeże, że turysta wjeżdżający na nią samochodem albo koleją jednym z mostów od wschodu lub zachodu może nie zorientować się w ogóle w jej wyspiarskim charakterze.
Tekst: Tomasz Ławecki, Kazimierz Kunicki, Liliana Olchowik-Adamowska (Kierunek Polska, Wydawnictwo BOSZ)
[
]( http://www.bosz.com.pl/ )
at/if
Woliński Park Narodowy - największe atrakcje
Na Wolinie występują wszystkie typy polskich krajobrazów nadmorskich. Lodowiec wypiętrzył tu widowiskowe, 100-metrowe klify, najwyższe i najdłuższe na polskim wybrzeżu, ciągnące się na przestrzeni 15 km (ze wzgórza Gosań podziwiać można panoramę Zatoki Pomorskiej w pełnej krasie). Powracające sezonami sztormy poszczerbiły zalesione urwiska i odcinkami u podnóża klifu usypały surowe i nieprzyjazne rumowiska potężnych głazów. Natomiast w innych miejscach gnane sztormem fale z nieprzeliczonych ton naniesionego złocistego piachu uformowały wielokilometrowe pasy szerokich plaż, które jak magnes przyciągają teraz do kąpielisk Świnoujścia, Międzyzdrojów, Dziwnowa.
Woliński Park Narodowy - największe atrakcje
Sztormy w wieloraki sposób odcisnęły tu zresztą swoje ślady. W sosnowo-dębowym lesie Półwyspu Przytorskiego konary przybrzeżnych drzew poskręcały się i posplatały niczym w surrealistycznej scenografii, a niezwykłości dodają im jeszcze oploty wiciokrzewu pomorskiego, nie bez powodu zwanego polską lianą, jako że puszcza pędy kilkunastometrowej długości. W suchych miejscach towarzyszą im wielkie i rozłożyste jak krzewy kępy gigantycznej i rzadkiej paproci orlicy, wyrastającej do trzymetrowej wysokości. A podczas wiosennych wieczorów pejzaż ten ożywiają chmary motyli zawisaków, które stadnie zlatują do wonnych kwiatów wiciokrzewu.
Woliński Park Narodowy - największe atrakcje
Sztormy współkształtują też pełen miniaturowych wysepek pejzaż delty Świny, co można najlepiej oglądać ze wzgórza Zielonka nad wsią Lubin (na zdjęciu). Powodują zjawisko zwane cofką: wody Bałtyku wdzierają się w koryto cieśniny, jedne wysepki rozmywają, inne rozbudowują o nowe mielizny i cyple, i w ten sposób bezustannie zmieniają konfigurację. Natomiast piach ze zboczy, niesiony wiatrem w głąb lądu, miesza się z opadłymi i butwiejącymi liśćmi i tworzy żyzną naspę klifową, na której doskonale rosną rośliny rzadkie i piękne, jak storczyki w kilkunastu odmianach.
Woliński Park Narodowy - największe atrakcje
Znaczną część wyspy - na ok. 40 proc. powierzchni chronionej jako park narodowy - pokrywają bujne lasy, mieszane, ale w znacznej części bukowe, stare i dorodne, z urozmaiconymi zespołami roślinnymi w poszyciu. Skrywają one Pojezierze Wolińskie, z niewielkimi i malowniczymi, kryptodepresyjnymi akwenami, jak Czajcze i Rabiąż, Namysłowskie i Warnowskie. Popularnością konkuruje z nimi stworzone przez człowieka Jezioro Turkusowe (na zdjęciu), powstałe w dużym wyrobisku kopalni kredy, a nazwane tak ze względu na niezwykłe, intensywne zabarwienie, jakim zachwyca w promieniach słońca.
Woliński Park Narodowy - największe atrakcje
Przez wyspę przebiega główny szlak przelotu ptaków (naliczono ich 230 gatunków) wzdłuż wybrzeża Bałtyku, przy czym wiele gatunków ma tu swoje lęgi. Wysoko nad lasem można dostrzec majestatycznie szybującego orła bielika (który zdobi też polskie godło państwowe), na wodach - wielotysięczne w czasie migracji stada traczy. Lasy parku stanowią dogodne siedlisko saren i jeleni, dzików, a spośród drapieżników lisów i borsuków, gronostajów, kun, szopów praczy.
Woliński Park Narodowy - największe atrakcje
"Gruby zwierz" w postaci najpotężniejszego na naszym kontynencie ssaka dopiero w ostatnich dekadach został udomowiony tu przez człowieka w Zagrodzie Pokazowej Żubrów. W bogatym i różnorodnym na Wolinie świecie zwierząt napotkać można m.in. nieustępliwego, lecz bezpiecznego dla człowieka węża gniewosza, pięknie ubarwionego motyla o rozłożystych skrzydłach, dla swej strojności zwanego paziem królowej, a pośród bogactwa owadów - jelonka, dużego chrząszcza o imponujących żuwaczkach. Kto ciekaw metodycznego przeglądu wolińskiej fauny i flory, łatwo dokona tego w Muzeum Wolińskiego Parku Narodowego na terenie kurortu Międzyzdroje.
Woliński Park Narodowy - największe atrakcje
Bliski kontakt z naturalnym krajobrazem i nieskażoną przyrodą jest możliwy dzięki dobrze wytyczonym szlakom (w samym parku łącznie 44 km). Do pozostałych atrakcji należą m.in. nadbałtyckie kąpieliska. Międzyzdroje wyróżniają się sławną promenadą i aleją gwiazd, wzbogacaną o coraz to nowe odciski po corocznym, lipcowym Festiwalu Gwiazd, a także wciętym w morze molo, muzeum parkowym i Muzeum Figur Woskowych. Mniejszy, skromniejszy Dziwnów, podzielony między wyspę i ląd stały, coraz gęściej przyciąga natomiast windsurferów, chwalących łagodny prąd przybrzeżny z kierunku wschodniego i życzliwe wiatry.
Woliński Park Narodowy - największe atrakcje
Najczęstszym punktem startu na wyspowe szlaki jest niewielkie, urodziwe miasteczko Wolin, przed tysiącleciem potężna republika kupiecka zaliczana do najświetniejszych miast Europy. Dawne dzieje przypomina Muzeum Regionalne, a nowsze - imponujące wciąż pozostałości XIX-wiecznego fortu pruskiego. Jedyną w swoim rodzaju atrakcję stanowi coroczny letni Festiwal Wikingów, mający swoje źródło w fakcie, że - zdaniem archeologów - Wolin należy identyfikować z legendarnym, wczesnośredniowiecznym Jomsborgiem króla Haralda Sinozębego.
Woliński Park Narodowy - największe atrakcje
Zainteresowani militariami odnajdują na Wolinie liczne ślady II wojny światowej, ponieważ we wsi Lubin funkcjonowała wyrzutnia rakiet V1, we wsi Wicko znajdował się poligon doświadczalny wielokomorowego V3, w Dziwnowie ulokowany był duży ośrodek lotniczy, a w pobliskim Świnoujściu - baza Kriegsmarine.
Tekst: Tomasz Ławecki, Kazimierz Kunicki, Liliana Olchowik-Adamowska (Kierunek Polska, Wydawnictwo BOSZ)
[
]( http://www.bosz.com.pl/ )
at/if